İFÖD: İki Ayda En Az 2 Bin 137 X Hesabına Erişim Engeli Getirildi

İfade Özgürlüğü Derneği (İFÖD), 2 Kasım 2026'da yaptığı açıklamada eylül ve ekim aylarında 5651 sayılı Kanun'un 8. ve 8/A maddeleri kapsamında en az 2 bin 137 X hesabına erişim engeli getirildiğini duyurdu. Rakam, derneğin EngelliWeb projesindeki izleme çalışmasına dayanıyor ve resmî bir kurum verisi değil. BirGün Gazetesi de aynı sayıyı 2 Kasım 2026 sabahı X hesabından paylaştı.

İki ayda 2 bin 137 X hesabına erişim engeli nasıl hesaplandı?

Sayı, iki ayın toplamından oluşuyor. İFÖD'e göre 1-31 Ekim 2026 arasında en az 867 X hesabı engellendi. Eylül ayı için derneğin 2 Ekim'de açıkladığı rakam ise 1.270 idi. İki ayın toplamı 2.137'ye ulaşıyor. Sayılar "en az" ifadesiyle veriliyor, çünkü İFÖD yalnızca kendi tespit edebildiği engelleri sayabiliyor.

Eylül ayındaki hesapların bir bölümüne ilişkin başka bir haber sitesi, 1.139 hesabın X tarafından Türkiye'den görünmez kılındığını aktarmıştı. Yani karar sayısı ile uygulamada görünmez kılınan hesap sayısı birbirinden farklı olabiliyor.

4.800 hesapla karşılaştırma neyi gösteriyor, neyi göstermiyor?

İFÖD, 2015-2025 döneminde 8/A kararlarıyla engellenen X hesabı sayısının 4.800'ü aştığını belirtiyor. Dernek, son iki ayı bu on yılı aşkın dönemin "neredeyse yarısı" olarak tanımlıyor. BirGün'ün paylaşımındaki "yarısı" ifadesi bundan biraz daha kesin.

Karşılaştırma aynı kapsamı ölçmüyor. 2.137 rakamı 8 ve 8/A maddelerini birlikte içeriyor, 4.800 rakamı ise İFÖD'ün metninde yalnızca 8/A kararlarıyla anılıyor. Bu nedenle iki sayı birebir kıyaslanabilir bir seri değil, derneğin büyüklük sıralaması için kullandığı bir ölçü olarak okunmalı.

Engellenen hesaplar arasında hangileri anıldı?

Haberlerde aktarılanlara göre Ekim ayındaki engeller arasında bir siyasi partinin, bir gazetecinin ve bir televizyon kanalının hesapları yer aldı. Televizyon kanalının hesabının kullanıcı adı değişikliğinden sonra 21 Ekim'de görünmez kılındığı belirtiliyor. Haberlere göre Bakırköy Cumhuriyet Başsavcılığı'nın talebiyle bir sulh ceza hâkimliğinin 30 Eylül 2026 tarihli kararı, EngelliWeb'in de aralarında bulunduğu 100'ü aşkın hesabı kapsıyor. Bu hesaplar arasında gazeteci, hukukçu, akademisyen, siyasi parti ve ekonomi yorumcularının hesaplarının da olduğu aktarılıyor. Kararların tam metinleri kamuya açık olmadığından gerekçeleri bağımsız olarak doğrulanamadı. Konuyla ilgili daha önceki gelişmeler için bir kitap alıntısı paylaşan X hesabına getirilen erişim engeli haberine bakılabilir.

5651 sayılı Kanun'un 8 ve 8/A maddeleri erişim engelini nasıl düzenliyor?

5651 sayılı Kanun, internet yayınları nedeniyle erişim engellenmesinin yollarını düzenliyor. Haberlere göre 8. madde, belirli suçların internet yayınları üzerinden işlendiğine dair yeterli şüphe bulunması halinde soruşturmada sulh ceza hâkiminin, kovuşturmada mahkemenin erişimin engellenmesine karar verebilmesini öngörüyor. 8/A maddesi ise milli güvenlik, kamu düzeni ve suç işlenmesinin önlenmesi gibi gerekçelerle Cumhurbaşkanlığı ya da ilgili bakanlığın talebi üzerine idari erişim engeli kararı verilmesine olanak tanıyor. Bu kararların hâkim onayına sunulması gerekiyor. Maddelerin güncel metni mevzuat.gov.tr üzerinden okunabilir. Madde içindeki süre ve usul ayrıntıları için güncel metne başvurmak gerekiyor.

Bir diğer yol, kişilik haklarının ihlali iddiasıyla sulh ceza hâkimliğine başvuruya imkân veren 9. madde. Bu araştırmada 9. maddenin güncel hâli doğrulanamadığı için burada ayrıntılandırılmadı.

Hesabı engellenen kişi ve kurumlar hangi yollara başvurabilir?

Engelleme kararına karşı başvuru yolu, kararın hangi maddeye ve hangi mercie dayandığına göre değişiyor. Bu nedenle kararı veren hâkimlik ya da mahkeme ile başvuru süresi, kararın tebliği veya öğrenilmesi üzerinden belirleniyor. Bu haberde itiraz süreleri resmî metinden doğrulanmadığı için süre yazılmadı; "kanunda öngörülen süre içinde" başvurulması gerekiyor.

İFÖD, bazı hesaplar için Anayasa Mahkemesi'ne bireysel başvuru yaptığını, bazıları için de Kasım'ın ilk haftasında başvuru planladığını belirtti. Haberlerde 2023 tarihli bir Anayasa Mahkemesi kararı emsal olarak anılıyor. Bu kararın içeriği ve sonucu resmî kaynaktan doğrulanmadığından burada yorumlanmadı. Benzer bir başka gelişme için bir gazetenin internet sitesine getirilen erişim engeli haberine bakılabilir.

Bu veriler nasıl okunmalı?

Açıklanan sayılar tek bir kaynağın, İFÖD'ün sayımına dayanıyor. Resmî bir kurum bugüne kadar bu dönem için toplu bir rakam açıklamadı. Cumhuriyet, Diken, İlke TV ve Gazete Pencere aynı sayıyı aktarıyor, ancak bu yayınlar derneğin açıklamasına dayanıyor. Engellenen hesapların hangi yayın nedeniyle hangi gerekçeyle kapatıldığı, kararların tam metni ortaya çıkmadan tek tek değerlendirilemez. Hesap sahipleri hakkında bir suçlama ya da yargı kararı bulunduğu anlamı da çıkarılmamalı; erişim engeli bir tedbir kararıdır, mahkûmiyet değildir.