Şişli'de Karavandan 213 Kilo Uyuşturucu: 2 Tutuklama, Süreç Nasıl İşler?

İstanbul Narkotik Suçlarla Mücadele Şube Müdürlüğü ekipleri, Şişli'de park halindeki yabancı plakalı bir karavandan çantalarla çıkan iki kişiden şüphelenip takibe aldı ve karavanın altına gizlenmiş üç ayrı depoda sıvı sentetik uyuşturucu belirledi. Operasyon sonrası adliyeye sevk edilen iki yabancı uyruklu şüpheli, çıkarıldıkları hakimlikçe tutuklandı. Dosya şu an soruşturma aşamasında.

Operasyonda neler yaşandı?

AA'nın aktardığı bilgilere göre yaklaşık 15 gün süren teknik ve fiziki takip sırasında şüphelilerin karavanın bulunduğu yerin iki sokak arkasında bir ev kiraladığı belirlendi. Ekipler, karavanda işlemden geçirilen sıvı uyuşturucunun bu evde katı hale getirilip piyasaya sürüleceğini tespit etti. Bu, polisin tespitidir; iddianın doğruluğunu ancak yargılama ortaya koyacaktır.

Aramalarda 162 kilogramı sıvı, 51 kilogramı katı ve kristalize halde olmak üzere toplam 213 kilogram sentetik uyuşturucu ele geçirildi. Karavanda ve evde, uyuşturucu yapımında kullanıldığı belirtilen malzemeler de bulundu. Sabah'ta yer alan emniyet kaynaklı habere göre madde metamfetamin; operasyon İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı Kaçakçılık ve Narkotik Suçları Soruşturma Bürosu koordinesinde yürütüldü. Aynı haberde rakamlar daralı ağırlık olarak verildi. Daralı ağırlık, genellikle ambalajı da kapsayan toplam ağırlık anlamına gelir. Net miktar, kriminal incelemeyle netleşecek.

Operasyon tarihi kaynaklarda farklı. Sabah'taki haberde operasyonun 12 Ekim'de yapıldığı yazıyor, AA servisinde ise 13 Ekim tarihi geçiyor. Bu nedenle haberde tek bir gün belirtilmedi. Şüphelilerin kimlikleri de yazılmadı. Paylaşımlardaki dizi benzetmesi ise haber kuruluşlarının yorumudur ve dosyanın hukuki niteliğini değiştirmez.

Hangi suç tipi gündemde?

Şüpheliler hakkında "uyuşturucu veya uyarıcı madde imal ve ticareti" suçundan işlem yapıldığı bildirildi. Bu suç Türk Ceza Kanunu'nun 188. maddesinde düzenleniyor. Maddenin birinci fıkrasına göre uyuşturucu veya uyarıcı maddeyi ruhsatsız ya da ruhsata aykırı imal, ithal veya ihraç eden kişi, yirmi yıldan otuz yıla kadar hapis ve ikibin günden yirmibin güne kadar adli para cezasıyla cezalandırılır. Gerekçede imal, ham veya yarı mamul maddeden fiziksel ya da kimyasal işlemle yeni bir uyuşturucu veya uyarıcı madde elde edilmesi olarak tanımlanıyor.

Aynı maddenin üçüncü fıkrası ise ülke içinde satma, depolama, nakletme veya bulundurma fiillerini kapsıyor. Bu fiiller için on yıldan az olmamak üzere hapis ve bin günden yirmibin güne kadar adli para cezası öngörülüyor. Hangi fıkranın uygulanacağını savcılık, topladığı delillere göre iddianamede belirleyecek. Şu aşamada kesinleşmiş bir hukuki nitelendirme yok.

Maddede ayrıca bir ağırlaştırma hükmü var. Uyuşturucunun amfetamin ve türevleri gibi sayılan gruplardan olması halinde cezaların yarı oranında artırılması öngörülüyor. Metamfetamin bu grupta değerlendirilirse artırım gündeme gelebilir. Bunu da yine iddianame ve mahkeme belirleyecek.

Tutuklama ne anlama geliyor?

Tutuklama, mahkûmiyet değil, Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 100. maddesi kapsamında bir koruma tedbiridir. Hakimlik, kuvvetli suç şüphesi ile kaçma şüphesi gibi tutuklama nedenlerinin bulunup bulunmadığını değerlendirir. Yabancı uyruklu şüphelilerde kaçma şüphesi çoğu zaman tartışma konusu olur. Karar gerekçesi dosyada yer alır.

Şüpheliler tutuklama kararına itiraz edebilir. İtiraz, kararın öğrenilmesinden itibaren yedi gün içinde, kararı veren hakimliği izleyen sulh ceza hakimliğine yapılır. Soruşturma sürdüğü sürece hakimlik, tutukluluğun devamını en çok 30 günlük aralıklarla yeniden inceler (CMK m.108). Şüphelilerin avukat yardımından yararlanma, susma hakkı ve Türkçe bilmiyorlarsa tercüman istemek (CMK m.202) gibi hakları vardır. Böyle bir dosyada uyuşturucu soruşturmalarında ceza avukatından destek almak savunmanın usule uygun yürütülmesi açısından önem taşır.

Süreç bundan sonra nasıl işleyecek?

Savcılık önce elde edilen maddelerin türünü ve miktarını gösteren kriminal raporları, cep telefonu ve iletişim kayıtlarını, ev kira sözleşmesini ve karavana ilişkin kayıtları inceleyecek. Başka kişilerin dosyayla bağlantısı olup olmadığı da araştırılacak. Yeterli şüphe oluşursa iddianame hazırlanır ve dosya yetkili mahkemeye gönderilir. Üst sınırı yüksek cezalar öngörüldüğü için görevli mahkeme ağır ceza olacaktır. Mahkeme iddianameyi kabul ederse duruşma süreci başlar. Mahkûmiyet kararı da istinaf ve temyiz süreçlerinin ardından kesinleşir.

Yabancı uyruklu kişilerin ceza yargılamasından ayrı olarak ülkede kalışlarına ilişkin idari işlemler de gündeme gelebilir. Bunlar ceza davasının sonucunu etkilemez.

Vatandaş ve ev sahipleri ne yapmalı?

Kendi mahallesinde uyuşturucu üretimi ya da ticareti şüphesi taşıyan kişi, durumu polis veya jandarmaya bildirebilir. Acil durumda 112 Acil Çağrı Merkezi aranabilir. Konutunu kiraya veren kişilerin de kiracının kimlik bilgilerini kayıt altında tutması, sonradan yaşanabilecek belirsizlikleri azaltır. Suç ancak somut delille sabit olur. Bu yüzden komşu gözlemleri tek başına yeterli değildir, ama ihbar için bir dayanak oluşturabilir.