Beykoz Metrosu Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı Projeleri Arasına Alındı

Ümraniye-Kavacık-Beykoz Raylı Sistem Hattı, 18 Ağustos 2026 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanan Cumhurbaşkanı Kararı ile Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı'nın üstleneceği şehir içi raylı sistem projeleri arasına alındı. Akşam Gazetesi 30 Ekim 2026'da konuyu, Beykoz'a raylı sistem yapılmasına ilişkin 12 Haziran 1929 tarihli bir Bakanlar Kurulu kararının Devlet Arşivleri'nde bulunduğu bilgisiyle birlikte yeniden gündeme getirdi.

Ümraniye-Kavacık-Beykoz hattı hangi kararla Bakanlığa geçti?

Hat, 18 Ağustos 2026 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanan Cumhurbaşkanı Kararı ile Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı'nın üstleneceği projeler listesine girdi. Habertürk'ün aktardığına göre karar, 2010/1115 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı'nın ek 1. maddesinin üçüncü fıkrasının (a) bendine "Ümraniye, Kavacık, Beykoz Arası Raylı Sistem Hattı" ibaresini ekliyor. Haber kaynaklarına göre bu değişiklikle hattın planlama ve yapım sorumluluğu İstanbul Büyükşehir Belediyesi'nden Bakanlığa geçti.

Not: Karar metnini Resmî Gazete'nin kendi sayfasından doğrudan açıp inceleyemedik. Bu haber, kararın içeriğini birbirinden bağımsız birden çok haber kaynağının aktarımına ve Akşam'ın paylaşımına dayanıyor.

Beykoz metrosunun güzergâhı ve teknik özellikleri neler?

Ulaştırma ve Altyapı Bakanı'nın açıklamasına göre hat 17,5 kilometre uzunluğunda olacak ve 14 istasyondan oluşacak. Güzergâh Ümraniye İstasyonu'ndan başlayıp Bosna Bulvarı, Kavacık, Beykoz Devlet Hastanesi, Beykoz Adliye ve Beykoz İskele üzerinden geçecek. Ümraniye'de M5 (Üsküdar-Ümraniye-Çekmeköy) hattıyla aktarma, Beykoz İskele'de ise deniz ulaşımıyla bağlantı planlanıyor.

Bazı haberlerde istasyon sayısı 16 olarak geçiyor. Bakanlığın açıklamasındaki rakam 14 olduğu için bu haberde o rakam esas alındı. Beykoz Belediye Başkan Vekili'nin, Star'ın aktardığı açıklamasına göre temelin 2027 içinde atılması hedefleniyor. Bu, belediyenin beyanı. Resmî bir takvim henüz duyurulmadı.

Cumhurbaşkanı Kararı'nın hukuki dayanağı ve etkisi nedir?

Karar, şehir içi raylı sistemlerin ve metroların Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı tarafından üstlenilmesini, devralınmasını ve tamamlandıktan sonra devredilmesini düzenleyen 2010/1115 sayılı Karar'ın ek 1. maddesindeki listeyi genişletiyor. Aynı mekanizma daha önce de kullanıldı. Haber kaynaklarına göre 20 Mart 2025 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanan benzer bir kararla Topçağ-Ümraniye Spor Köyü arasındaki raylı sistem hattının yapımı da Bakanlığa verilmişti.

Bu tür kararların pratik sonucu, projenin finansman, ihale ve yapım yükünün belediyeden merkezi idareye geçmesidir. Haberlere göre Bakanlık ihale, yapım ve tamamlanma süreçlerini yürütecek. İnşaat ve test sürüşleri bittikten sonra hat, işletmeci idareye devredilecek.

Proje bundan sonra hangi aşamalardan geçecek?

Kararla projenin yapımı Bakanlığa verildi, ancak bu, inşaatın hemen başladığı anlamına gelmiyor. Raylı sistem projelerinde genellikle ihale, imar planı ve çevresel değerlendirme gibi hazırlık işlemleri ile bütçe tahsisi gerekiyor. Hat için ihale ilanı, bu işlemlerin durumu ve bütçe kaydı henüz kaynaklarda teyit edilmedi. Bu adımlar kamuoyuna duyurulduğunda sürecin takvimi netleşecek.

1929 tarihli Bakanlar Kurulu kararı ne anlatıyor?

Devlet Arşivleri Başkanlığı Cumhuriyet Arşivi'nde bulunan 12 Haziran 1929 tarihli Bakanlar Kurulu kararnamesi, Üsküdar ve Kadıköy'den Beykoz ve Anadolu Feneri'ne uzanacak elektrikli tramvay hatlarının inşası ve işletilmesine ilişkin sözleşme ile şartnameyi kabul ediyor. Belgede dönemin Cumhurbaşkanı'nın imzası bulunuyor. Haberlere göre belge, Cumhuriyet'in 103. yılı dolayısıyla yapılan bir araştırmada ortaya çıktı.

Akşam'ın paylaşımında "raylı sistem" olarak anılan bu 1929 kararı, bugünkü metro projesiyle aynı hat değil. 1929 belgesi elektrikli tramvay hatlarına ilişkindir. 2026 tarihli Cumhurbaşkanı Kararı ise metro niteliğindeki Ümraniye-Kavacık-Beykoz hattını kapsıyor. İki belge Beykoz'un raylı ulaşım gündeminin tarihsel sürekliliğini gösteriyor, ancak hukuki bakımdan birbirine bağlı değil.

Vatandaşlar ve kurumlar için ne değişiyor?

Kısa vadede yolcular için somut bir değişiklik yok. Hat henüz inşaat aşamasında değil. Yapım sorumluluğunun Bakanlıkta olması, ileride ihale ve kamulaştırma gibi işlemlerin Bakanlık tarafından yürütüleceği anlamına geliyor. Resmî duyurular için Resmî Gazete, Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı'nın açıklamaları ve ilgili kamu ihale ilanları takip edilebilir.