Yetki Belgesi Nasıl Alınır? Araç Kiralama Yönetmeliğinde Neler Değişti

Ticaret Bakanlığı'nın hazırladığı Motorlu Kara Taşıtlarının Kiralanması Hakkında Yönetmelik, 15 Ağustos 2026 tarihli ve 33341 sayılı Resmî Gazete'de yayımlandı ve 1 Ocak 2027'de yürürlüğe girecek. Yönetmelik, yetki belgesini zorunlu kılıyor, kiralık araçlara yaş ve kilometre sınırı getiriyor, depozitoya ise tavan koyuyor. Bu yazının hazırlandığı 23 Ekim 2026 itibarıyla metin henüz yürürlükte değil.

Araç kiralama yönetmeliği hangi işletmeleri ve kiralamaları kapsıyor?

Yönetmelik, motorlu kara taşıtı kiralama faaliyeti yürüten gerçek ve tüzel kişi tacirleri ile esnaf ve sanatkârları kapsıyor. Resmî Gazete metnine göre düzenleme yalnızca işletmelerle sınırlı değil. Yetki belgesinin verilmesi, değiştirilmesi ve iptali, Motorlu Kara Taşıtı Kiralama Bilgi Sistemi'nin işletilmesi, işletme ile kiracının hak ve yükümlülükleri, elektronik ortamdaki ön ödemeli rezervasyonlar ve ilan ile aracı platformların sorumlulukları da aynı çatı altında toplanıyor.

Kapsam dışında kalan alanlar da metinde sayılıyor: uzun süreli kiralamalar, kiracısı tüketici olmayan kısa süreli kiralamalar, paylaşımlı kiralamalar ve kamp taşıtı kiralamaları. Kısa süreli kiralama, aynı kiracıya tek seferde ya da kesintisiz dönemler halinde en fazla yirmi dokuz gün verilen kiralama olarak tanımlanıyor.

Kiralık araçlarda yaş ve kilometre sınırı nasıl belirlendi?

Klasik araçlar hariç, kiralık taşıt model yılına göre 6 yaşından büyük olamayacak. Kilometre sınırı elektrikli araçlarda 300 bin, diğer araçlarda 180 bin olarak belirlendi. Bu bilgiler Resmî Gazete hesabından yapılan duyuruda yer aldı.

Ölçütler mevcut işletmeler için hemen devreye girmeyecek. Araç sayısı ile yaş ve kilometre ölçütleri, yayım tarihinde faaliyette olan ve uygun işletmelere 1 Ocak 2028'e kadar uygulanmayacak. Yeni kurulacak işletmeler için bu geçiş tanınmıyor.

Kiralamada depozito tavanı ve iade süresi ne olacak?

Depozito, 1-6 günlük kiralamada en fazla 3 günlük, 7-29 günlük kiralamada en fazla 7 günlük kira bedeli kadar olabilecek. Yönetmelik depozitoyu, kira bedelinin ve sözleşmeden doğan diğer mali yükümlülüklerin ödenmesini güvence altına alan bedel olarak tanımlıyor. Bu bedel kredi kartı, banka kartı ya da ön ödemeli kart üzerinden ön provizyon veya blokaj şeklinde, ya da Bakanlıkça belirlenen diğer yöntemlerle tahsil edilebilecek.

Depozito, aracın iadesinden itibaren en geç 7 gün içinde iade edilecek. Haberlerde aktarıldığına göre çek, senet ve benzeri belgelerin depozito olarak alınması yasaklanıyor. Olağan kullanıma bağlı yıpranmalar için depozitodan kesinti yapılamayacak.

Yetki belgesi ve geçiş takvimi nasıl işleyecek?

Yetki belgesi olmadan ticari faaliyet kapsamında araç kiralanamayacak. Haberlere göre belgeyi Ticaret İl Müdürlüğü her işletme için ayrı ayrı verecek ve başvurular Bilgi Sistemi üzerinden yapılacak.

Yönetmeliğin yürürlük tarihi 1 Ocak 2027. Yayım tarihinde faaliyet gösteren işletmelere yetki belgesi almak için 1 Temmuz 2027'ye kadar süre tanındı. Bakanlığa bu geçiş sürelerini bir yıla kadar uzatma yetkisi veren hüküm de yönetmelikte yer alıyor. Haberlerde, yetki belgesi olmayan işletmelerin ilan ve aracı platformlarda ilan vermesinin engelleneceği de aktarılıyor.

Yönetmeliğin hukuki dayanağı ve yaptırım konusu nedir?

Yönetmelik, 6585 sayılı Perakende Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun'un 16. maddesinin birinci fıkrasına, 6563 sayılı Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun'un 11. maddesinin birinci fıkrasına ve 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin 446. maddesine dayanılarak hazırlandı. 6585 sayılı Kanun Bakanlığa belirli ticari faaliyetler için düzenleme yetkisi veriyor. 6563 sayılı Kanun ise elektronik ticaret ve aracı hizmet sağlayıcılara yönelik düzenleme yetkisini içeriyor.

Denetim yetkisini Bakanlık il müdürlükleri aracılığıyla da kullanabilecek. 6585 sayılı Kanun'un 18. maddesindeki idari para cezaları her yıl yayımlanan tebliğle güncelleniyor. Ancak bu yönetmeliğin ihlali halinde hangi cezanın uygulanacağı, ulaşılan kaynaklardan doğrulanamadı. Bu nedenle ceza tutarı yazılmadı. Yönetmeliğe karşı açılmış bir dava ya da yürütmeyi durdurma kararı da tespit edilemedi.

Kiracılar ve işletmeler yürürlük tarihine kadar ne yapmalı?

İşletmeler açısından belirleyici tarih 1 Temmuz 2027. Mevcut işletmelerin bu tarihe kadar Bilgi Sistemi üzerinden yetki belgesi başvurusu yapması gerekiyor. Filo yaşlandıran ya da yüksek kilometreli araç bulunduran işletmeler için ise 1 Ocak 2028 tarihi önem taşıyor. Bu ayrım yalnızca yayım tarihinde faaliyette olan ve uygun sayılan işletmeler için geçerli.

Kiracılar açısından yeni kurallar 1 Ocak 2027'den itibaren uygulanacak. Sözleşme yapılırken depozito tutarının kiralama süresine göre tavanı aşıp aşmadığına, iade süresine ve iade koşullarına bakmak yararlı olacak. Tüketici uyuşmazlıklarında başvurulacak merci ile depozito ve hasar taleplerine ilişkin yasal yol bu çalışmada doğrulanmadı. Bu konuda resmî kaynaklardaki ayrıntılı metne bakılması gerekiyor.