Danıştay Akbelen'de 679 Parsel İçin Acele Kamulaştırma Davasını Reddetti

Danıştay 6. Dairesi, Muğla'nın Milas ilçesinde Yeniköy-Kemerköy Termik Santralları'nın kömür sahasını genişletmek için Akbelen Ormanı çevresindeki 679 parselin acele kamulaştırılmasına karşı açılan davaları reddetti. Haberlere göre karar bugün kamuoyuna yansıdı. Daire, Cumhurbaşkanı kararında hukuka aykırılık görmedi.

Danıştay ne karar verdi?

Haberlerde aktarıldığına göre dava konusu işlem, Milas'ta altı mahalleyi kapsayan 679 parselin acele kamulaştırılmasına ilişkin Cumhurbaşkanı kararı. Karar, 10 Ocak 2026 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanmıştı. Kararın gerekçesi, santrallerin mevcut sahadaki kömür rezervlerinin azalması ve elektrik üretiminin sürdürülmesi ihtiyacı olarak belirtildi.

Haberlerde yer alan bilgilere göre Daire, yerli linyitle çalışan santrallerin elektrik şebekesinde baz yük sağladığını ve yenilenebilir kaynaklardaki üretim dalgalanmalarını dengelediğini değerlendirdi. Bu nedenle elektrik arz güvenliğinin sağlanması, enerji açığının azaltılması ve santrallerin faaliyetini sürdürmesi amacıyla maden sahasının genişletilmesinde acelelik koşulunun oluştuğuna hükmetti. Mülk sahipleri toplam 96 ayrı dava açmıştı. Davaların duruşması 16 Eylül'de Danıştay'da yapılmıştı.

Karara bir üye karşı oy kullandı. Karşı oy gerekçesinde, maden üretiminin sürmesi için taşınmazlara ihtiyaç duyulmasının tek başına acele kamulaştırmayı haklı çıkarmadığı, olağan kamulaştırma gerekçelerinin ötesinde acelelik halinin ayrıca ortaya konulması gerektiği ve işlemin ilgili taşınmazlar yönünden iptali gerektiği belirtildi. Kararın tam metni henüz kamuya açıklanmadığı için gerekçenin ayrıntıları haberlerdeki aktarımlarla sınırlı.

Süreç nasıl buraya geldi?

Aynı daire, daha önce 28 Nisan 2026 tarihinde davaya konu parsellerde yürütmenin durdurulmasına karar vermişti. Dava açan köylülerin avukatları, bu kararın 5 Mayıs'ta tebliğ edildiğini ve kararda bölgede olağanüstü bir acelelik halinin bulunmadığının tespit edildiğini açıklamıştı. Kamulaştırmanın yapıldığı şirket ise o dönemde tedbir kararının yalnızca davaya konu edilen belirli parselleri, yaklaşık 194 parseli kapsadığını savunmuştu.

Temmuz ayında Milas 2. Asliye Hukuk Mahkemesi, idarenin açtığı bedel tespiti ve el koyma davalarını durdurmuştu. Yerel basında yer alan haberlere göre mahkeme, Danıştay'daki iptal davalarının sonuçlanmasını bekletici mesele saymıştı. Danıştay'ın bugünkü ret kararı, bu bekleyişin dayandığı idari yargı sürecinde yeni bir aşamayı oluşturuyor. Adli yargıdaki dosyaların bundan sonra nasıl ilerleyeceği, ilgili mahkemenin kararına bağlı.

İkizköy sakinlerinin yaptığı açıklamada, Danıştay'ın daha önce verdiği yürütmeyi durdurma kararına rağmen kamulaştırmanın hukuka uygun olduğunu ima eden bir karar verdiği belirtildi ve mücadelenin süreceği ifade edildi. Bir köylü de davadan vazgeçmeyeceklerini söyledi.

Acele kamulaştırma hukuken nasıl işliyor?

Acele kamulaştırma, 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun 27. maddesinde düzenleniyor. Maddeye göre yurt savunması ihtiyacı veya aceleliği için Cumhurbaşkanınca karar alınan hallerde ya da özel kanunlarla öngörülen olağanüstü durumlarda, taşınmazın bedelinin tespiti dışındaki işlemler sonradan tamamlanmak üzere mahkemeden yedi gün içinde keşif ve bilirkişi incelemesi istenebiliyor. Bilirkişilerin belirlediği değer mal sahibi adına bankaya yatırılınca idare taşınmaza el koyabiliyor.

Hukuk yazınında bu yol istisnai bir usul olarak tanımlanıyor. Danıştay'ın bu tür kararları incelerken olağanüstü bir koşulun bulunup bulunmadığına, acele usulün kamunun üstün yararına hizmet edip etmediğine ve olağan yolla kamulaştırılmasa kamunun zarar görüp görmeyeceğine baktığı belirtiliyor. Mülkiyet hakkına müdahale niteliği taşıdığı için kamulaştırma, Anayasa'nın 46. maddesi çerçevesinde değerlendiriliyor. Bu davada Daire, enerji arz güvenliği ve rezerv durumunu acelelik için yeterli buldu. Karşı oy ise aynı gerekçeleri yeterli görmedi.

Karar sonrası hangi yollar var?

İptal davası reddedildiği için acele kamulaştırma işleminin hukuki dayanağı yeniden ayakta duruyor. Bu, idarenin açtığı bedel tespiti ve el koyma davalarının önündeki idari yargı engelinin kalktığı anlamına geliyor. Bu davaların fiilen yeniden işlemesi ise ilgili asliye hukuk mahkemesinin kararlarına ve usul işlemlerine bağlı.

Davacılar gerekçeli kararın tebliğini bekleyecek. Tebliğle birlikte karara karşı hangi merciye ve ne kadar süre içinde başvurulabileceği netleşecek. İdari yargı yolları tükenirse Anayasa Mahkemesi'ne bireysel başvuru yolu da gündeme gelebilir. Mülk sahipleri bu aşamada dosyalarını yürüten avukatlarla görüşerek süreleri takip etmeli. Acele kamulaştırmada bankaya yatırılan bedelin çekilmesi ve nihai bedelin tespiti gibi konular ayrı hukuki sonuçlar doğurabildiği için, başvuru kararı verilmeden önce idari yargı ve kamulaştırma süreçlerinde hukuki destek almak faydalı olabilir.

Taraflar ne söylüyor?

Karar, hâlen açıklanan haliyle iki farklı okumaya açık. Daire çoğunluğu, enerji arzı ve santral faaliyetlerinin sürdürülmesini acelelik için yeterli gördü. Karşı oy ve köylülerin açıklaması ise acelelik halinin ayrıca ve somut biçimde gösterilmesi gerektiği görüşünde birleşiyor. Kararın gerekçesi tam metin olarak yayımlandığında, Dairenin önceki yürütmeyi durdurma kararıyla ilişkisini nasıl açıkladığı daha net görülecek.

Bu haber, haber kuruluşlarının aktardığı bilgilere dayanıyor. Danıştay'ın kararı kesinleşip kesinleşmediği, temyiz yoluna gidilip gidilmeyeceği ve kararın adli yargıdaki dosyalara etkisi şu aşamada belli değil.